«Γ. Καραϊσκάκης» – Η ιστορία του: Σ’ αυτό το χώμα χτυπά έναν αιώνα η καρδιά των απανταχού Ολυμπιακών

Γιατί οι ποδοσφαιριστές κουβαλούσαν κάρβουνα. Πότε έγινε ο πρώτος ποδοσφαιρικός αγώνας και δημοσίευμα – ντοκουμέντο του 1964. Η πλήρης ανακαίνιση το 1964 με 20 εκατ. δρχ., το νέο Καραϊσκάκη το 2004, οι όροι, τα ρεκόρ και όλες οι ημερομηνίες που έγραψαν Ιστορία.  

Εκεί, στα ίδια χώματα που είναι χτισμένο το «Γ. Καραϊσκάκης», ήδη έχει γραφτεί μια ιστορία πάνω από 125 χρόνων. Κάθε φορά πιο επιβλητική, πιο εντυπωσιακή, πιο αντιπροσωπευτική της εποχής της.

Είναι το ίδιο γήπεδο που μια ακόμα σημαδιακή ημερομηνία ήδη τυπώθηκε με χρυσά γράμματα στην ιστορία της: Στις 2 Ιουλίου ο Βαγγέλης Μαρινάκης εξήγγειλε ένα ακόμα μεγαλεπίβολο έργο, επέκτασης στις 53.000 θέσεις. Στον ίδιο σημείο – μοναδικό σε όλη την Γη για τους απανταχού οπαδούς των ερυθρόλευκων – που έχει ταυτιστεί, περισσότερο από κάθε άλλο, με τον Ολυμπιακό.

«Θρύλε μου, το νέο σου σπίτι» είπε ο ιδιοκτήτης της ΠΑΕ στην παρουσίαση προ τριών εβδομάδων. Το κόστος των 250 εκατ. ευρώ εκτινάσσει τις προσδοκίες για ένα, ουσιαστικά, ολοκαίνουργιο και υπερσύγχρονο γήπεδο:

«Σήμερα θα σας παρουσιάσουμε το μεγαλύτερο έργο που έχει παρουσιαστεί στην Ιστορία του Ελληνικού Ποδοσφαίρου, ένα μοναδικό έργο για το οποίο δε ζητήθηκε, δεν δόθηκε και δεν θα δοθεί κανένας κρατικός πόρος και κανείς Έλληνας φορολογούμενος δεν θα επιβαρυνθεί», όπως είπε ο Βαγγέλης Μαρινάκης.

Έως τώρα, όλα δείχνουν να προχωρούν κανονικά. Και με τις κυβερνητικές «ευλογίες». Στις αρχές της εβδομάδας άναψε το «πράσινο φως» και η Ολομέλεια της ΕΟΕ για τη συμμετοχή της Ελληνικής Ολυμπιακής Επιτροπής στη διαδικασία της επικείμενης νομοθετικής ρύθμισης που αφορά το γήπεδο «Γ. Καραϊσκάκης».

Το SPORTAL θα επιχειρήσει σήμερα, με αφορμή τις ιστορικές εξελίξεις των τελευταίων ημερών, μια αναδρομή σε όλες τις άκρως ενδιαφέρουσες αλλαγές που έχουν γίνει εκεί όπου σήμερα δεσπόζει το «Γ. Καραϊσκάκης».

Ποδηλατοδρόμιο για τους Ολυμπιακούς Αγώνες 1896

Το «Γεώργιος Καραϊσκάκης» κατασκευάστηκε το 1895, ως ποδηλατοδρόµιο, προκειµένου να χρησιµοποιηθεί στους Ολυµπιακούς Αγώνες του 1896. Μάλιστα, παραχωρήθηκε, ως δωρεά, στην Επιτροπή Ολυµπιακών Αγώνων, από την Εταιρεία Σιδηροδρόµων Αθηνών – Πειραιώς (ΣΑΠ), που ήταν και ο ιδιοκτήτης του οικοπέδου.

Η έκταση είχε αγοραστεί από τον ΣΑΠ, ουσιαστικά τον τότε ΗΣΑΠ, από τους αδελφούς Μελετόπουλου. Ο θεμέλιος λίθος τέθηκε στις 11 Νοεμβρίου 1895. Το μήκος του ποδηλατοδρομίου ήταν 333 μέτρα με 4.000 θεατές σε ανάχωμα αφού δεν υπήρχαν εξέδρες. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, το 1896, έγινε και ο πρώτος νυχτερινός αγώνας, με ηλεκτρικό ρεύμα από το παράπλευρο εργοστάσιο της Ηλεκτρικής Εταιρείας.

Η εταιρία σιδηροδρόμων ανέλαβε κατά 80% το κόστος κατασκευής και ηλεκτροφώτισης των εγκαταστάσεων και το υπόλοιπο 20% η Ολυμπιακή Επιτροπή. Το έργο ολοκληρώθηκε σε ένα τρίμηνο. Ήταν αντίγραφο του αντίστοιχου ποδηλατοδρομίου της Κοπεγχάγης το οποίο διέθετε από τότε και ποδοσφαιρικό αγωνιστικό χώρο.

Έργα 510.000 δρχ. και νοίκι 4.000 δρχ.

Από το 1910 άρχισαν να γίνονται σκέψεις και για ποδοσφαιρικούς αγώνες από τα τότε σωματεία του Πειραιά. Η πρώτη ξύλινη εξέδρα κατασκευάστηκε το 1928 και το 1935 η ΕΟΕ παραχώρησε για 10 χρόνια το ποδηλατοδρόμιο στον Ολυμπιακό Πειραιώς και τον Εθνικό Πειραιώς, αντί 4.000 δρχ. κάθε μήνα. Υπήρχε πρόβλεψη να γίνουν κι έργα ώστε το ποδηλατοδρόμιο να μπορεί να φιλοξενήσει και αγώνες ποδοσφαίρου όπως και στίβου, με εξέδρα από μπετόν 2.500 θεατών.

Από το κόστος των 510.000 δρχ., τις 350.000 έδωσε ο δήμος Πειραιά, τις 100.000 το υπουργείο Παιδείας, τις 50.000 η τότε ΔΕΗ (Ηλεκτρική Εταιρεία) και 10.000 συγκεντρώθηκαν από εράνους οπαδών των δυο ομάδων.

Η ονομασία

Τα έργα ολοκληρώθηκαν το 1938. Τον Ιούνιο εκείνης της χρονιάς το γήπεδο «Ποδηλατοδρομίου» μετονομάστηκε σε «Καραϊσκάκη» από τον τότε διοικητή Πρωτευούσης Κ. Κοτζιά, προς τιµήν του µεγάλου Έλληνα αγωνιστή, Γεωργίου Καραϊσκάκη, ο οποίος σκοτώθηκε στην περιοχή πλησίον του γηπέδου, κατά τη διάρκεια της Επανάστασης του 1821.

Οι µάχες του 1826, 1827 για την υπεράσπιση της Αθήνας, όταν επανήλθαν οι Οθωµανοί για να την ανακαταλάβουν, πραγµατοποιήθηκαν από την Ακρόπολη και τον λόφο του Φιλοπάππου µέχρι την παραθαλάσσια ζώνη. Ουσιαστικά εκεί όπου βρίσκονται σήµερα το Φάληρο, το ΣΕΦ και το γήπεδο Καραϊσκάκη.

Ο Καραϊσκάκης, που έδρασε σε ολόκληρη την παραλιακή ζώνη µε έδρα το Κερατσίνι, έχασε τη ζωή του µία ηµέρα πριν από τη µεγάλη µάχη, την ηµέρα της γιορτής του, στις 23 Απριλίου 1827.

Ο πρώτος αγώνας

Ο πρώτος ποδοσφαιρικός αγώνας που φιλοξενήθηκε ποτέ στο γήπεδο είναι καταγεγρραμμένος το 1898 ανάμεσα στον Πανελλήνιο ΓΣ και τον Ποδηλατικό Όμιλο Αθηνών. Έληξε ισόπαλος 4-4. Μέχρι τότε το ποδόσφαιρο δεν είχε κάνει επίσημα την εμφάνισή του στην Ελλάδα.

Το ποδηλατοδρόµιο άρχισε να χρησιµοποιείται επίσημα πια και ως ποδοσφαιρικό γήπεδο, τη δεκαετία του 1920, ενώ, µετά από 40 έτη, το 1960 δηλαδή, ανακαινίστηκε πλήρως και µεταµορφώθηκε σε στάδιο.

Κουβαλούσαν κάρβουνα

Μετά την ίδρυσή του στις 10 Μαρτίου του 1925, ο Ολυμπιακός το χρησιμοποίησε ως έδρα του για τους αγώνες και τις προπονήσεις της ομάδας, ενώ με δικά του έξοδα κατασκευάστηκαν τα αποδυτήρια για τους αθλητές. Λέγεται μάλιστα πως οι ίδιοι οι ποδοσφαιριστές του Ολυμπιακού ήταν αυτοί που πολλές φορές μετέφεραν κάρβουνο από το διπλανό εργοστάσιο της ΔΕΗ, προκειμένου να καλύπτονται οι τρύπες που δημιουργούνταν στον αγωνιστικό χώρο.

Οι μεγαλύτερες εξέδρες, η πλήρης ανακαίνιση και το ρεκόρ

Το γήπεδο μεγάλωσε με κανονικές εξέδρες πια,την τριετία 1954-57 όταν απέκτησε χωρητικότητα περίπου 20.000 θεατών. Το χρησιμοποιούσαν ως έδρα τους και ο Εθνικός, ο Πειραϊκός, όπως και η Σχολή Ναυτικών Δοκίμων, ενώ αγωνίστηκε και η Προοδευτική.

Το 1964 έγινε πλήρης ανακαίνιση, με γήπεδο, στίβο, αναψυκτήριο, αίθουσες. Η χωρητικότητά του έγινε 31.032 θέσεις, ωστόσο το ρεκόρ προσέλευσης είναι 42.445 θεατές στις 7 Απριλίου του 1965 σε ματς με την ΑΕΚ. Το κόστος ανήλθε σε 20 εκατομμύρια δραχμές και τα εγκαίνια έγιναν στις 11 Μαρτίου 1964.

Στο Στάδιο «Γεώργιος Καραϊσκάκης» διεξήχθησαν αγώνες του Πανευρωπαϊκού Πρωταθλήµατος Στίβου (1969), τελικοί του Κυπέλλου Ελλάδος και του Κυπέλλου Κυπελλούχων Ευρώπης (1971).

Δημοσίευμα – ντοκουμέντο του 1964

Σε δημοσίευμα του 1964 (από την εφημερίδα Εμπρος, το Σάββατο 29 Φεβρουαρίου 1964) που παρουσιάζουμε σήμερα διαβάζουμε ότι «20 εκατομμύρια εστοίχισε το στάδιο Καραϊσκάκη αλλά δεν του λείπει τίποτα – Ο τελειότερος χώρος της Ελλάδος».

Στο ρεπορτάζ αναφέρεται μεταξύ άλλων πως «το νέο στάδιο Καραϊσκάκη, του οποίου τα εγκαίνια θα γίνουν στις 11 Μαρτίου, με την ποδοσφαιρική συνάντηση Ελλάδας – Δ. Γερμανίας για το πρωτάθλημα του ΣΙΣΜ (Στρατιωτικό Πρωτάθλημα), είναι ομολογουμένως το πιο μεγάλο και το πιο σύγχρονο στάδιο της Ελλάδας».

Διαβάζουμε ακόμα πως «Ο αγωνιστικός χώρος περιλαμβάνει στίβο περιμέτρου 400 μ.» και ότι «κάτω από τις κερκίδες έχουν κατασκευαστεί μια αίθουσα μπάσκετ με ξύλινο δάπεδο και μια άλλη για ενόργανη γυμναστική».

Το «νέο Καραϊσκάκη»

Μια ακόμα σελίδα της ιστορίας γράφτηκε στις 6 Μαρτίου του 2003 όταν πέρασε στην Βουλή από ΠΑΣΟΚ και Νέα Δημοκρατία, η τροπολογία με την οποία παραχωρείται μέσω της Γενικής Γραμματείας Αθλητισμού στον ερασιτέχνη Ολυμπιακό, για χρήση 49 ετών.

Τα έργα άρχισαν τον Ιούνιο 2003 και το γήπεδο παραδόθηκε στις 30 Ιουνίου 2004, σε διάστημα μόλις 14 μηνών, έτσι ώστε να γίνουν εκεί και ματς για τους Ολυμπιακούς Αγώνες 2004.

Ο σύλλογος ανέλαβε έκτοτε συμβατική υποχρέωση να καλύπτει τα λειτουργικά έξοδα, να πληρώνει στη ΓΓΑ το 15% των εισπράξεων μετά το 2019 και να παραχωρήσει και πάλι το γήπεδο στην ΓΓΑ το 2052. Η τελική σύμβαση παραχώρησης του γηπέδου στον Ολυμπιακό υπεγράφη στις 21 Απριλίου 2003. Στις 31 Μαΐου της ίδιας χρονιάς ολοκληρώθηκε η κατεδάφιση του τελευταίου κομματιού του Σταδίου Καραϊσκάκη που είχε απομείνει όρθιο: Της ιστορικής εισόδου της Θύρας 7.

Ο αρχιτέκτονας που ανέλαβε το έργο ήταν ο Στέλιος Αγιοστρατίτης. Το έργο που διεκπεραίωσε η «J&P-ΑΒΑΞ», σε συνολική έκταση 75.730 τ.μ., κόστισε 60 εκατομμύρια ευρώ, ποσό που καλύφθηκε από τον Ολυμπιακό και τον Σωκράτη Κόκκαλη. Τα 20 εκατομμύρια προήλθαν από ίδια κεφάλαια ενώ τα υπόλοιπα από τραπεζικό δάνειο.

Στην εξέδρα της πλευράς προς την οδό Πειραιώς (πέταλο κερκίδας) και με τη χρήση μαύρων καθισμάτων αντί ερυθρών σχηματίζεται μόνιμα σαν ψηφιδωτό ο αριθμός 7 σε ανάμνηση του τραγικού περιστατικού της Θύρας 7 που συνέβη στις 8 Φεβρουαρίου 1981. Για τον ίδιο λόγο στην ανατολική πλευρά του γηπέδου έχει ανεγερθεί νέο μνημείο με χαραγμένα σε μαρμάρινη πλάκα τα ονόματα των 21 θυμάτων, ενώ το παλαιό διατηρείται επί της ομώνυμης πλατείας στη βόρεια πλευρά.

Οι πρώτοι αγώνες

Τα επίσημα εγκαίνια έγιναν στις 2 Αυγούστου 2004, για το τουρνουά ποδοσφαίρου των Ολυμπιακών Αγώνων, χωρητικότητα 33.334 θεατών.

Στις 19 Σεπτεμβρίου έγινε και ο πρώτος επίσημος αγώνας του Ολυμπιακού κόντρα στην Καλλιθέα, για το πρωτάθλημα. Οι «ερυθρόλευκοι» πήραν τη νίκη με 2-1. Το ιστορικό πρώτο γκολ πέτυχε ο Γιάννης Οκκάς στο 17’.

Στα 60 και πλέον χρόνια Α’ Εθνικής κατηγορίας είναι το γήπεδο στο οποίο έχουν γίνει οι περισσότεροι αγώνες πρωταθλήματος από οποιοδήποτε άλλο στη χώρα.

Τα 10 γήπεδα που έγιναν οι περισσότεροι αγώνες με την συμπλήρωση 60 χρόνων Α’ Εθνικής το 2020:

1512: «Γεώργιος Καραϊσκάκης» (Πειραιάς)

1028: Τούμπας (Θεσσαλονίκη)

949: «Κλεάνθης Βικελίδης» (Θεσσαλονίκη)

947: Πανιωνίου ΓΣΣ (Αθήνα)

799: Καυτανζόγλειο (Θεσσαλονίκη)

776: «Σπύρος Λούης» (Αθήνα)

733: «Απόστολος Νικολαϊδης» (Αθήνα)

703: «Νίκος Γκούμας» (Αθήνα)

651: «Γεώργιος Καμάρας» (Αθήνα)

577: «Θεόδωρος Βαρδινογιάννης» (Ηράκλειο)

Το Μουσείο

Το νέο Μουσείο του Ολυμπιακού άνοιξε τις πόρτες του για το κοινό στις 4 Αυγούστου του 2025 και βρίσκεται στον περιβάλλοντα χώρο του Σταδίου «Γ. Καραϊσκάκης». Σε μία έκταση 1.200 m², το νέο Μουσείο περιλαμβάνει πάνω από 20 αναλογικές, διαδραστικές και οπτικοακουστικές εγκαταστάσεις.

Οι ημερομηνίες που έγραψαν Ιστορία

· 1895: Κατασκευάζεται το «Ποδηλατοδρόμιο Πειραιώς» το οποίο θα φιλοξενήσει αγώνες για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896.

· Σεπτέμβριος 1898: Διεξάγεται ο πρώτος ποδοσφαιρικός αγώνας: Πανελλήνιος – Ποδηλατικός Όμιλος 4-4.

· 24 Απριλίου 1906: Πρώτη εμφάνιση της Εθνική Ελλάδος και συνοδεύεται από συντριβή: Ελλάδα – Δανία 0-9.

· 1931: Διεξάγεται το πρώτο Πανελλήνιο Πρωτάθλημα. Το κατακτά ο Ολυμπιακός.

· 1954-57: Τοποθετούνται οι πρώτες εξέδρες και το «Ποδηλατοδρόμιο» αποκτά χωρητικότητα περίπου 20.000 θέσεων.

· 1964: Ανακατασκευάζεται πλήρως και μετονομάζεται σε «Στάδιο Γεώργιος Καραϊσκάκης».

· 7 Απριλίου του 1965: Ρεκόρ προσέλευσης με 42.415 θεατές σε ματς με την ΑΕΚ.

· 19-21 Μαΐου 1971: Το «Στάδιο Γ. Καραϊσκάκης φιλοξενεί τον πρώτο τελικό Ευρωπαϊκού Κυπέλλου που έγινε στην Ελλάδα Τσέλσι – Ρεάλ Μαδρίτης. Πάνω από 42.000 θεατές στο πρώτο (1-1) και περίπου 35.000 στον δεύτερο (2-1) παρακολουθούν την Τσέλσι να στέφεται Κυπελλούχος Ευρώπης.

· 8 Φεβρουαρίου 1981: Η πιο μαύρη σελίδα στην ιστορία του ελληνικού αθλητισμού, απολογισμό 21 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες.

· 6 Μαρτίου 2003: Ψηφίζεται στη Βουλή η τροπολογία με την οποία παραχωρείται στον ερασιτέχνη Ολυμπιακό Σ.Φ.Π. η χρήση του για 49 χρόνια. Η τελική σύμβαση υπογράφεται στις 21 Απριλίου 2003.

· 31 Μαΐου 2003: Κατεδαφίζεται το τελευταίο κομμάτι του Σταδίου Καραϊσκάκη που είχε απομείνει όρθιο, η ιστορική είσοδος της Θύρας 7 και επί της ουσίας ξεκινούν οι εργασίες κατασκευής του νέου γηπέδου.

· 20 Ιουνίου 2004: Οι εργασίες κατασκευής ολοκληρώνονται. Στις 30 του μηνός παραδίδεται προς χρήση. Τα επίσημα εγκαίνιά του πραγματοποιούνται στις 2 Αυγούστου.