Το βίντεο, η πολιτική ευθύνη και η κυβερνητική αμηχανία

ΣΧΕΤΙΚΟ ΑΡΘΡΟ: Σάλος μετά τη διαρροή βίντεο για χρηματοδοτήσεις στο Προεδρικό - Τα άτομα που βρίσκονται στο «επίκεντρο»

Στο βίντεο, εμφανίζονται ο πρώην υπουργός Γιώργος Λακκοτρύπης, ο διευθυντής του γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας Χαράλαμπος Χαραλάμπους και ο επιχειρηματίας Γιώργος Χρυσοχόος. Σύμφωνα με το περιεχόμενό του, τα πρόσωπα αυτά φέρονται να συνομιλούν με επενδυτές που ενδιαφέρονται να επενδύσουν στην Κύπρο, με τη συζήτηση να αγγίζει ζητήματα πολιτικών διασυνδέσεων, χρηματοδοτήσεων και αναφοράς στο ταμείο που φέρεται να σχετίζεται με την Πρώτη Κυρία.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΑΡΘΡΟ: Πολιτική θύελλα μετά την δημοσίευση του βίντεο - Ζητούν απαντήσεις και εξηγήσεις τα κόμματα

Η προέλευση του υλικού από μη αναγνωρισμένο λογαριασμό και οι ενδείξεις μοντάζ, καθιστούν επιβεβλημένη τη θεσμική επιφύλαξη. Όμως, η επιφύλαξη αυτή, δεν απαλλάσσει την κυβέρνηση από την υποχρέωση άμεσης, καθαρής και πειστικής τοποθέτησης. Και εδώ ακριβώς εντοπίζεται το πρώτο πολιτικό πρόβλημα.

Η κυβερνητική αντίδραση ήρθε με καθυστέρηση, ενώ το βίντεο ήδη αναπαραγόταν μαζικά και είχε αρχίσει να διαμορφώνει δημόσια συζήτηση. Σε τέτοιες περιπτώσεις, ο χρόνος δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Είναι πολιτικό μήνυμα. Και το μήνυμα που εκπέμφθηκε ήταν αυτό της αμηχανίας.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΑΡΘΡΟ: Η τοποθέτηση του Προεδρικού για το βίντεο που διέρρευσε - «Εξετάζεται υπόθεση υβριδικής δραστηριότητας εναντίον της ΚΔ»

Στην πρώτη γραπτή δήλωση του Κυβερνητικού Εκπροσώπου Κωνσταντίνου Λετυμπιώτη, το βίντεο χαρακτηρίζεται ως κακόβουλο και προϊόν μοντάζ, με στόχο όπως αναφέρεται, να πλήξει την εικόνα της κυβέρνησης και της χώρας. Πρόκειται για μια τοποθέτηση, που επιχειρεί να κλείσει γρήγορα τη συζήτηση, μεταφέροντας το βάρος από το περιεχόμενο, στο κίνητρο.

Η δεύτερη δήλωση, λίγα λεπτά αργότερα, προχωρά ακόμη περισσότερο, εισάγοντας τον όρο «υβριδική δραστηριότητα» εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η αναφορά αυτή αλλάζει επίπεδο στη συζήτηση, καθώς τοποθετεί την υπόθεση στο πεδίο της εθνικής ασφάλειας. Όμως, όσο σοβαρός είναι ο ισχυρισμός, άλλο τόσο σοβαρή είναι και η υποχρέωση τεκμηρίωσής του. Διαφορετικά, κινδυνεύει να εκληφθεί ως πολιτική ασπίδα, αντί για θεσμική απάντηση.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΑΡΘΡΟ: Άμεση αντίδραση Λακκοτρύπη για το βίντεο με «χρηματοδοτήσεις» - Έκανε καταγγελία στο ΤΑΕ Λευκωσίας

«Βάσει περαιτέρω διερεύνησης και στοιχείων που έχουν ήδη συλλεγεί από την αρμόδια Υπηρεσία, εξετάζεται υπόθεση υβριδικής δραστηριότητας εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας. Έχουν ενημερωθεί ο Γενικός Εισαγγελέας και ο Αρχηγός της Αστυνομίας», αναφέρει ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος.

Την ίδια στιγμή, ο πρώην υπουργός Γιώργος Λακκοτρύπης προσέφυγε στην Αστυνομία, καταγγέλλοντας την υπόθεση του βίντεο και υποστηρίζοντας ότι τα όσα αναφέρονται είναι ψευδή και παραποιημένα. Η προσφυγή στη Δικαιοσύνη είναι θεσμικά ορθή και αναμενόμενη. Ωστόσο, η πολιτική διάσταση της υπόθεσης δεν εξαντλείται στην ποινική διερεύνηση.

Διότι ακόμη κι αν το βίντεο αποδειχθεί προϊόν μοντάζ, τα ερωτήματα που τέθηκαν δεν εξαφανίζονται αυτόματα. Παραμένουν στον δημόσιο διάλογο και απαιτούν απαντήσεις, όχι με νομικούς όρους, αλλά με πολιτική σαφήνεια. Αυτό είναι το σημείο, στο οποίο η κυβέρνηση φαίνεται να δυσκολεύεται.

Η αντιπολίτευση, με διαφορετικές εντάσεις, ανέδειξε ακριβώς αυτό το κενό. Η πρόεδρος της Βουλής και του ΔΗΣΥ, Αννίτα Δημητρίου, κινήθηκε σε θεσμικούς τόνους, ζητώντας από τις αρμόδιες αρχές να πράξουν το αυτονόητο. Το ΑΚΕΛ, μέσω του ΓΓ Στέφανου Στεφάνου, ήταν πιο αιχμηρό, επισημαίνοντας ότι η καθυστέρηση της κυβερνητικής αντίδρασης δεν απαντά στα σοβαρά πολιτικά και ηθικά ζητήματα που εγείρονται. Έθεσε μάλιστα συγκεκριμένα ερωτήματα για προεκλογικές εισφορές, όρια χρηματοδότησης και ανταλλάγματα προς επιχειρηματίες, επαναφέροντας στο προσκήνιο το ζήτημα της διαφάνειας γύρω από το ταμείο της συζύγου του Προέδρου.

Το ΔΗΚΟ, ζήτησε εξηγήσεις στο πλαίσιο της διαφάνειας, ενώ η ΕΔΕΚ και η ΔΗΠΑ, κρατώντας επιφυλάξεις για τη γνησιότητα του υλικού, τόνισαν την ανάγκη πλήρους και θεσμικής διερεύνησης. Παρά τις διαφορετικές διατυπώσεις, το κοινό νόημα είναι σαφές: Κανένα κόμμα δεν θεωρεί ότι το ζήτημα μπορεί να κλείσει με μια ανακοίνωση.

Η κυβέρνηση, βρίσκεται αντιμέτωπη όχι μόνο με ένα βίντεο αμφίβολης προέλευσης, αλλά με μια κρίση πολιτικής αξιοπιστίας. Και σε τέτοιες κρίσεις, η υπεράσπιση δεν μπορεί να περιορίζεται στην αμφισβήτηση του μέσου. Χρειάζεται απάντηση στο μήνυμα, που λαμβάνει η κοινωνία.

Η εμπειρία των προηγούμενων ετών έχει διδάξει ότι όταν οι κυβερνήσεις αντιδρούν αργά, αμυντικά ή με γενικόλογους χαρακτηρισμούς, αφήνουν χώρο στη δυσπιστία να εδραιωθεί. Η επίκληση εξωτερικών απειλών, μπορεί να είναι βάσιμη, αλλά δεν υποκαθιστά την ανάγκη πολιτικής λογοδοσίας.

Το βίντεο, τελικά, λειτουργεί ως καθρέφτης. Όχι τόσο για το τι δείχνει, αλλά για το πώς αντανακλάται η σχέση εξουσίας και κοινωνίας. Και σε αυτόν τον καθρέφτη, η κυβέρνηση καλείται να απαντήσει όχι αν το υλικό είναι μονταρισμένο, αλλά αν μπορεί ακόμη να πείθει.